Dołącz do czytelników
Brak wyników

Trening

8 października 2017

NR 2 (Luty 2016)

Droga na szczyt
fazy i periodyzacja treningu wytrzymałościowego

Współczesne badania i literatura dostarczają wiele środków i rozwiązań treningowych. Znamy coraz więcej technik, programów i ćwiczeń. Jesteśmy bardziej świadomi i zdeterminowani do działania. Jednak cały proces treningowy to jak ułożenie odwróconych puzzli. Posiadamy warsztat i elementy, ale nie do końca potrafimy je ze sobą połączyć w całość. Kluczem do naszego problemu może okazać się planowanie – periodyzacja.

Współczesna nauka daje nam szereg narzędzi do monitorowania sportowców i ich treningu. Wiele parametrów możemy opisać i analizować za pomocą urządzeń pomiarowych. Naukowcy i ich praca dostarczają wiele informacji o naszych tkankach, mięśniach, kościach, układzie oddechowym, immunologicznym i krwionośnym. Wiemy również, jakie procesy chemiczne i mechaniczne zachodzą w naszym organizmie podczas treningu czy zawodów. Każdy z nas zgodzi się z tym, że przynosi to niewymierne korzyści, pod warunkiem że umiemy tę wiedzę w odpowiedni sposób wykorzystać i zastosować. Gdyby jednak ci sami naukowcy, wyposażeni w najnowocześniejszą aparaturę, najnowocześniejsze laboratoria, uzyskali możliwość przebadania utalentowanego sportowca z danej dziedziny, to czy byliby w stanie przewidzieć jego wynik sportowy? Odpowiedź brzmi – nie. Ponieważ podczas zawodów występuje tak dużo zmiennych, że nie jesteśmy w stanie określić końcowego wyniku. Na tym polega piękno sportu – jest nieprzewidywalny do samego końca. Nawet najbardziej doskonałe plany treningowe i monitoring nie dadzą nam gwarancji sukcesu. Zatem czy planowanie i periodyzacja treningu sportowego mają sens? Spróbujmy znaleźć odpowiedź na to pytanie.

Wytrzymałość – niedoceniona cecha motoryczna

Wytrzymałość według literatury jest opisana jako zdolność do kontynuowania długotrwałej pracy o wymaganej intensywności z reguły rzędu od 60 do 80–90% maksymalnych możliwości bez obniżenia efektywności działań i przy zachowaniu podwyższonej odporności na zmęczenie. Jest uwarunkowana różnymi procesami przebiegającymi w naszym organizmie – rozpoczynając od struktury komórkowej, kończąc na układach całego ustroju (układ oddechowy, krwionośny, odpornościowy). Często wytrzymałość mylona jest z wydolnością organizmu, która warunkuje potencjał naszego ustroju, natomiast wytrzymałość zależy również od poziomu motywacji sportowca, jego nastawienia, woli walki oraz determinacji. Tak naprawdę wykorzystywana we wszystkich dyscyplinach sportu, zarówno indywidualnych, jak i zespołowych, również w sportach siłowych, znajduje swoje odzwierciedlenie i często jest ujmowana w procesie przygotowania zawodników do startów w zawodach. Stanowi tzw. bazę przygotowania fizycznego, która pozwala na rozwinięcie innych cech indywidualnych sportowca. Poza samym wysiłkiem fizycznym, który kształtuje naszą wytrzymałość, wpływ mają również czynniki zewnętrzne, takie jak wysokość nad poziomem morza czy temperatura.

 

Zmiany parametrów organizmu powstające po trzech tygodniach 
od zaprzestania treningu wytrzymałościowego

Parametr sprawności

Zmiana

Wydolność tlenowa (VO2max)
Objętość wyrzutowa serca (ilość krwi wypompowana w czasie jednego uderzenia serca)
Tętno submaksymalne (liczba uderzeń na minutę)
Objętość osocza krwi
Gęstość naczyń kapilarnych w mięśniach
Poziom enzymów utleniających
Poziom insuliny we krwi w stanie spoczynku
Poziom mleczanów we krwi podczas ćwiczeń
Próg mleczanowy 
Spalanie tłuszczu podczas ćwiczeń 
Czas do wystąpienia zmęczenia (w minutach)

- 8%
- 10%
+ 4%
- 12%
- 7%
- 29%
+ 17–120%
+ 88%
- 7%
- 52%
- 10%

 

Systemy treningu i periodyzacji

W procesie szkolenia periodyzacja oznacza zmienność bodźców treningowych, jakim poddawany jest zawodnik. Może to być zmiana jednostki treningowej, intensywności czy objętości treningu. Jeżeli zmieniamy otoczenie, np. wyjeżdżamy na zgrupowanie, to również jest to zmiana. Zwolenników, jak i przeciwników jest mnóstwo. Znam trenerów, którzy bardzo mocno opierają się o planowanie i modelowanie treningu przy pomocy periodyzacji, ale są też tacy, którzy są przeciwni tej teorii. Jak mawiają: ilu trenerów, tyle planów i technik treningowych. Każdy trener ma swoją filozofię treningu i nie ma w tym nic złego. Jeżeli dany program treningowy działa na za...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Body Challenge"
  • Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej
  • Szybki wgląd do filmów instruktażowych oraz planów treningowych i dietetycznych
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych wydań magazynu oraz dodatków specjalnych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy