Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zdrowie i sprawność

24 października 2017

NR 10 (Czerwiec 2017)

Fizjologia wybranych narządów wewnętrznych w praktyce
część 1.

0 264

Często elementem, na który nie zwracamy większej uwagi w naszym ciele, są trzewia. Dopiero zaczynamy sobie o nich przypominać w sytuacji, gdy pojawiają się problemy. Jest to często spowodowane brakiem świadomości własnego ciała, nieobserwowaniem siebie należycie i życiem w niezgodzie z cyklem dobowym, miesięcznym i rocznym. Niejednokrotnie pacjenci, zgłaszając się do terapeuty pracującego holistycznie, na pytania dotyczące trawienia, wypróżniania, oddawania moczu są zdziwieni i pojawia się konsternacja. Jaki wpływ może mieć moje zaparcie na ból biodra? A jaki wpływ na moją płodność i libido może mieć fakt, że śpię cztery godziny na dobę? Na całe szczęście aktualnie dostępna wiedza zna te zależności i powiązania – dzięki temu jesteśmy w stanie dużo bardziej pomóc sobie i swoim pacjentom. Jednak najważniejsza jest profilaktyka.

Podstawą do zrozumienia funkcjonowania naszego organizmu jest poznanie podstawowych funkcji właściwych dla narządów wewnętrznych. 

W pierwszej kolejności przybliżę istotne fakty dotyczące szczegółowej budowy i składu tkankowego narządów wewnętrznych. Znajomość anatomii i fizjologii jest podstawą do zrozumienia procesów zachodzących w ciele naszym i naszego pacjenta. Bez tego bardzo często dochodzi do postawienia niewłaściwej diagnozy i w dalszej kolejności leczenia struktur, z którymi nie ma problemu.

Stabilność i zawieszenie narządów wewnętrznych

System podwójnej warstwy błon 

Funkcję tę powinniśmy kojarzyć z takimi tkankami, jak: opłucna, osierdzie, otrzewna, czyli błony surowicze, które w przestrzeniach pomiędzy poszczególnymi narządami wytwarzają śluz. Jest to system dwóch ułożonych równolegle względem siebie tkanek, pomiędzy którymi występuje poślizg. W sytuacji gdy pacjent narażony jest na większy stres, błona ta zaczyna się obkurczać i upośledzona zostaje umiejętność produkcji śluzu. Wówczas dochodzi do sklejeń pomiędzy tymi dwiema błonami, poszczególnymi tkankami i narządami. Powstają zrosty i następstwem są ograniczenia ruchu w stawach wolnych, w kręgosłupie i w żebrach. 

System więzadłowy

Są to określone fałdy tkankowe pomiędzy poszczególnymi strukturami. Pozwalają one w określony sposób łączyć poszczególne narządy względem siebie oraz elementy trzewne z mięśniami i powięziami. Zapewniają one właściwe pozycje narządów w przestrzeni trzewnej. Z tymi strukturami w bardzo efektywny sposób terapeuci są w stanie pracować manualnie poprzez określony ucisk we właściwych miejscach.

Turgor i ciśnienie wewnątrz jam ciała

To nic innego jak ciśnienie występujące wewnątrz naszego ciała. Organy rozszerzają się w określony sposób pod wpływem tego ciśnienia, aby poczuć tkanki oboczne. Ciekawą rolę w funkcjonowaniu tego systemu odgrywa przepona, która zapewnia zachowanie różnicy ciśnień pomiędzy klatką piersiową, w której panuje ciśnienie ujemne, a naszym „brzuchem”, w którym panuje ciśnienie dodatnie. Dzięki temu narządy występujące w tym miejscu mogą się rozpychać.

Przykładem tego, jak doskonale radzą sobie nasze narządy, jest usunięcie któregoś z nich. W takiej sytuacji narządy leżące obok zaczynają się powiększać i rozpychać, dzięki temu nie pozostaje pusta przestrzeń i ruch określonych tkanek przenosi wciąż informacje na narządy oboczne. Przykładowo, po usunięciu macicy – pęcherz się rozszerza. 

Zatem, większość z nas powinna zwrócić uwagę na fakt, co tak naprawdę wpływa na krążek międzykręgowy. W samym jego obrębie również występuje określone ciśnienie będące wynikiem przeciwstawiania się wzrostowi objętości spowodowanego absorpcją wody. W związku z tym rozumiemy już fakt, że krążek pod wpływem ciśnienia wewnętrznego i zewnętrznego powinien właściwie funkcjonować. Z jednej strony poprzez wzorce ruchowe, jakim poddany jest kręgosłup, a z drugiej strony – właściwe napięcie, pracę i funkcjonowanie narządów wewnętrznych. Gdy u pacjenta w sposób przewlekły występuje nadmierne wydzielanie gazów jelitowych, ciśnienie wewnętrzne jest również zachwiane i na krążek działa zwiększone ciśnienie działające od zewnątrz. Powinniśmy w końcu zrozumieć, że „wypadnięcie krążka i jego wstawienie” to nie jest tak prosty proces, jak wciśnięcie zabawkowego klocka na swoje miejsce, aby kolumna stała prosto.

System krezek

To złożony system trzech elastycznych błon mających na celu zapewnienie funkcji nerwowo-naczyniowej. System ten składa się z podwójnego fałdu otrzewnej. Ciekawostką jest fakt, że korzeń krezki zapewnia również stabilność dla jelita cienkiego. Zatem właściwe ukrwienie, zapewnienie ruchu i przestrzeni wewnątrz jamy brzusznej może wspomóc właściwą stabilizację oraz elastyczność jelit.

System sieci

Wyróżnić tu można sieć większą i mniejszą. Sieć większa zwisa od przestrzeni żołądka, przykrywając powierzchnię jelit, aż po spojenie łonowe. Dzięki temu tworzy się ochrona dla jelita, aby nie sklejała się ona ze ścianą otrzewnej i nie ograniczała motoryki i elastyczności brzucha. W sieci tej znajduje się również tkanka tłuszczowa, która amortyzuje i ochrania struktury leżące głębiej. 

Sieć mniejsza łączy żołądek i wątrobę oraz częściowo dwunastnicę. Ułożona jest w płaszczyźnie strzałkowej, mniej więcej tak jak przepona.

Poznając już podstawy anatomiczne, możemy przeanalizować wybrany narząd wewnętrzny w sposób holistyczny od anatomii, poprzez fizjologię, aż do psychosomatyki. Jest to spojrzenie łączące kilka systemów – klasyczną fizjologię narządową, doświadczenie fizjoterapeuty i terapeuty wisceralnego oraz koncepcję Medycyny Chińskiej.

Żołądek

 

 

W przypadku gdy pacjent czuje nawracające bóle żołądka związane ze stresem, napięciem, niewłaściwymi wzorcami ruchowymi, warto zalecić położenie termoforu na lewym podżebrzu, obejmując dolne żebra oraz poniżej wyrostka mieczykowatego żołądka. Do tego można zalecić picie gorącej wody pomiędzy posiłkami i unikanie zimnych płynów, aby jak najbardziej rozluźnić tkankę.

 

Zacznijmy od żołądka. Jest to fragment układu pokarmowego znajdujący się na wysokości od 11. kręgu piersiowego (Th11), gdzie położony jest wpust żołądka do 3. bądź 4. kręgu lędźwiowego (L3–L4). Stanowi swojego rodzaju worek, do którego wpadają pokarmy mające ulec dezynfekcji dzięki odpowiedniemu pH soku trawiennego oraz rozdrobnieniu i wstępnemu trawieniu białek. 

Unerwienie żołądka związane jest z częścią przywspółczulną, dochodzącą drogą nerwu błędnego. Część współczulna natomiast pochodzi z gałązek splotu trzewnego. W ścianie żołądka tworzą trzy sploty autonomiczne, regulujące czynność wydzielniczą i perystaltyczną. Ważnym odcinkiem kręgosłupa związanym ze współczulnym unerwieniem żołądka jest odcinek między Th6–Th10 i wychodzącymi z nich piersiowymi nerwami rdzeniowymi. 

Biorąc pod uwagę unerwienie żołądka, problemy z odcinkiem szyjnym, np. efekt wypadku lub przeciążenie odcinka C0–C1 lub C3...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Body Challenge"
  • Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej
  • Szybki wgląd do filmów instruktażowych oraz planów treningowych i dietetycznych
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych wydań magazynu oraz dodatków specjalnych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy