Dołącz do czytelników
Brak wyników

Trening , Otwarty dostęp

14 maja 2018

NR 15 (Kwiecień 2018)

Stabilizacja centralna

0 183

Stabilizacja centralna to temat, który jest omawiany przez niemal każdego specjalistę w dziedzinie przygotowania motorycznego pod kątem podstawy do wykonywania jakiegokolwiek ruchu. Stabilizacja sama w sobie jest ważna, ale sama mechanika oraz anatomia w tym kontekście jest często pomijana, co tłumaczone jest często niejasnością.

Z ARTYKUŁU DOWIESZ SIĘ:

  • jakie znaczenie ma oddziaływanie układu nerwowego w stabilizacji centralnej, 
  • jak generować IAP w treningu,
  • jak ważny jest timing mięśniowy podczas treningu, jeśli chodzi o stabilność.

Kiedy mówimy o umiejętnościach sportowca pod względem stabilizacji, bierzemy pod uwagę znaczenie oraz szczegółowe segmenty omawiane w kontekście stabilizacji kręgosłupa w sporcie i treningu. W tym artykule skupimy się głównie nad zrozumieniem stabilizacji w aspekcie anatomicznym oraz mechanicznym w przełożeniu na poprawność wykonania naszego treningu.

Centrum stabilności

Jeśli chcemy mówić o stabilności, musimy wyjść od tego, po co ona nam tak naprawdę jest potrzebna z punktu widzenia wykonania ruchu przez jakąkolwiek strukturę mięśniową. Sam mięsień bowiem będzie nam wytwarzał siłę, ale bez stabilnego punktu, z którego będzie ją generował, nie jest w stanie funkcjonować poprawnie. Nie będę omawiała w artykule dokładnej mechaniki wyzwalania siły przez dany mięsień. Skupię się jedynie na tym, że w momencie, w którym mięśnie wyzwalają siłę, ścięgna przesuwają się mocno ku sobie, co sprawia, że ów mięsień się kurczy. Czasem odbywa się to w sposób równomierny, a czasami jeden koniec przesuwa się względem drugiego bardziej lub też mniej. 

Stabilizacja jest złożoną, ciągłą i natychmiastową neuromechaniką. Jest procesem wymagającym analizy ogromnej liczby informacji zmysłowo-motorycznych do dyktowania ruchów ciała.

Mięsień w wyniku tego skraca się. Możemy mieć wtedy do czynienia ze skurczami ekscentrycznymi, koncentrycznymi, izotonicznymi, izometrycznymi czy też izokinetycznymi. Każdy ruch w naszym ciele będzie rozpoczynał się od tzw. centrum. W ciele ważnym i stabilnym punktem będzie zatem kręgosłup. Większość ruchu w sporcie poprzedzona jest aktywacją stabilizatorów kręgosłupa (3, 4, 5). W pierwszej kolejności będą aktywowały się głębokie mięśnie stabilizujące, a dopiero później mięśnie danej części ciała. Stabilizacja na tym poziomie sprawia, że możliwości co do wykonania danego ruchu staną się większe – wzorzec ruchowy będzie prawidłowy i będzie on odbywał się w pełnym jego zakresie. W przypadku braku odpowiedniej aktywacji stabilizatorów lub całkowitego jego braku dojdzie do wytworzenia kompensacji w danej strukturze. Stabilizacja jest zatem złożoną, ciągłą i natychmiastową neuromechaniką. Jest procesem wymagającym analizy ogromnej liczby informacji zmysłowo-motorycznych do dyktowania ruchów ciała. Proces ten jest na tyle szybki i złożony, że musimy korzystać z centralnego układu nerwowego – rdzenia kręgowego, pnia mózgu oraz kory mózgowej dla utrzymania stabilności ruchu. 

 

Aktywacja przepony na przykładzie przysiadu 

Wykonaj wdech, zwiększając tym samym ciśnienie w jamie brzusznej. Koncentryczny skurcz przepony powoduje oddziaływanie sił, które wypychają na zewnątrz ściany jamy brzusznej, które ekscentrycznie aktywują się wraz z mięśniami dna miednicy. Wielu ludzi oddycha klatką piersiową i będzie im ciężko aktywować do tego ruchu przeponę, która jest niezbędna do oddychania brzusznego, jak i do generowania IAP. Osoby te podniosą klatkę piersiową podczas wdechu, co nie zwiększy IAP. 

W pozycji wyjściowej aktywuj mięśnie brzucha i pociągnij żebra w dół do pozycji ogonowej. Ważne jest, aby nie tracić w tym momencie napięcia mięśniowego, ponieważ spowoduje to zmniejszenie IAP. Przenosząc żebra ku dołowi do pozycji ogonowej, powinniśmy pamiętać, aby nie odbywało się to przy jakimkolwiek zgięciu kręgosłupa.

Po zwiększeniu ciśnienia w jamie brzusznej i odpowiednim ustawieniu żeber jesteśmy właściwie ustabilizowani i możemy przejść do rozpoczęcia ruchu. W całym ruchu musimy pamiętać, że najsłabszą pozycją będzie dla nas przejście między ekscentryczną a koncentryczną fazą ruchu. 

Gdy zawodnik zakończy przejście pomiędzy obiema fazami, może zaczynać oddychać przez zaciśnięte usta lub poprzez okrzyk, na czym straci istota IAP. Sportowcy będą samoistnie wydychać powietrze na „...

Artykuł jest dostępny dla zalogowanych użytkowników.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałow pokazowych.
Załóż konto Zaloguj się

Przypisy